گفتگوها

از زنانگی تا مردانگی: گفتگو با الیزابت بدنتر(4)

goftegou-badinther-4.gif

- آیا این خطر وجود دارد که تفاوت میان دو جنس از میان برود؟ - والدین نمی توانند این تفاوت ها را به طور کامل از میان بردارند. ولی می توانند ( برای نمونه در مورد دوجنسیتی ها) آموختن مردانگی را به تاخیر بیاندازند، مردانگی ای که بهر سو در لحظه تولد امری بدیهی به شمار نمی آید. و وقتی والدین به صورتی وسواس گونه بخواهند پسران و دختران را به یک صورت تربیت کنند، کار به فاجعه ای می کشد که من در نزد یک روانشناس آمریکایی که تجربه این امر را کرده بود، شاهدش بودم... ادامه مطلب

از زنانگی تا مردانگی: گفتگو با الیزابت بدنتر(3)

Goftegou-badinther-3.jpg

- آیا به نظر شما بحران هویتی به بحران اقتصادی مربوط نمی شود؟ بحرانی که مردان را به بیکاری می کشاند، آیا سبب نمی شود که آنها در رابطه با کارشان ویژگی یابند؟ - نه، زیرا بحرانی که من از آن صحبت می کنم به روان شناسی مربوط می شود و نه جامعه شناسی. این یک واقعیت است که ما در دوران بحران هستیم، که بسیاری از مردان بالای پنجاه سال امروز در بیکاری هستند، و غیره. اما ولو آنکه این امر پی آمدی هایی بر احساس هویت آنها داشته باشد، این منشاء مسئله نیست. من بخشی از کتابم را که در آن به هویت مرد در تاریخ پرداخته بودم از آن خارج کردم. .. ادامه مطلب

ریشه‌های نولیبرالیسم: گفتگو با دیوید هاروی( ترجمه پرویز صداقت)(3)

goftegou-harvey-3-last.jpg

توضیح داده‌اید که کارکرد نولیبرالیسم قبل از هر چیز بازتوزیع ثروت است نه خلق آن، آنچه شما «انباشت سرمایه از طریق سلب مالکیت» نه انباشت با گسترش کار دستمزدی می‌نامید. برخی اشکال متعدد انباشت از طریق سلب مالکیت را بیان کنید. - به نظر من، انباشت از طریق سلب مالکیت مفهوم بسیار مهمی است. و صرفاً در کشورهای پیرامونی اقتصاد جهانی سرمایه‌داری کاربرد ندارد. برای مثال، در مکزیک، اصلاح نظام ارضی، خصوصی‌سازی زمین، بسیاری از زارعان را از زمین جداساخت. نتیجه این بود که زمین به افراد کم‌شماری تعلق یافت... ادامه مطلب

از زنانگی تا مردانگی: گفتگو با الیزابت بدنتر(2)

goftegou-badinther-2.jpg

- مشاهده آنکه نقاط مشترکی بین دو جنس وجود دارد شما را به نوشتن «یکی و دیگری» رساند. و در این کتاب شما به یک نتیجه گیری عجیب رسیده اید: اگر خواسته باشیم که برابری میان دو جنس به وجود بیاید باید آن دو به هویت یکسانی برسند. - شما استدلال مرا واژگون کرده اید. من می گویم اگر ما خواسته باشیم الگوی جامعه ای را اختیار کنیم که در آن برابری میان دو جنس وجود داشته باشد، ضرورتا به شباهت میان دو جنس خواهیم رسید. برابری دو جنس یک هدف سیاسی است و یک نوع خواست عدالت که به حقوق بشر مربوط می شود. اما این برابری سبب نوعی شباهت عظیم میان دو جنس خواهد شد زیرا از خلال آن ما خواهیم توانست در عمل دوگانگی ماهیت جنسی موجودیت انسانی را ببینیم. .. ادامه مطلب

از زنانگی تا مردانگی: گفتگو با الیزابت بدنتر(1)

goftegou-badinther-1.jpg

الیزابت بدنتر فیلسوف و تاریخ دان است. از وی شش کتاب به انتشار رسیده است [ تا سال 1992 تاریخ مصاحبه] که می توان آنها را در دو گروه قرار داد: از یک سو کتاب هایی نظری و از سوی دیگر زندگینامه های تاریخی. در میان کتاب های نظری بدنتر، کتاب «با افزودن عشق» به گشایش گروهی از مباحث منجر شد که بدنتر را به سرعت بدل به یکی از نظریه پردازان تراز اول در حوزه نقش های جنسیتی کرد. در این کتاب وی با تکیه بر گروهی از زنان( زنان بورژوازی یا نخبگان جامعه) تلاش می کند نشان دهد که برخی از زنان فاقد غریزه مادرانه هستند. با توجه به این نکته تمام گفتمان های مبتنی بر عشق «خودکار» مادر برای فرزندش که بر نوعی تعلق بیولوژیک استوارند، زیر سئوال می روند... ادامه مطلب

انسان شناسی و معماری

goftegou-shabak.jpg

فرهنگ کنونی ایران و چشم اندازهای آن را بدون توجه به این چارچوب نمی توان تحلیل کرد و حتی باید از این نیز پیشتر رفت و گفت که بخش عمده مشکلات فرهنگی – اجتماعی ما در چشم اندازی لااقل پنجاه ساله در ارتباطی تنگاتنگ با دو موضوع «هویت های چند گانه» و «فضاهای چند کارکردی» قابل تعریف هستند. با توجه به این نکته بود که پیش از هر چیز تصمیم گرفتم که پایه های نظری برای بنیان گذاری رشته انسان شناسی شهری در ایران را فراهم بیاورم. رشته ای که نه در دانشگاه های ما تدریس می شد و نه چندان مورد توجه حتی مردم شناسان و انسان شناسان بود. البته ناگفته نگذاریم که حتی در اروپا نیز این رشته ای جدید است و تنها آمریکاست که پیشنه ای پنجاه ساله در این زمینه دارد... ادامه مطلب

خونه کاه گلی قشنگی بود...(سید بهنام اخوت پور)

goftegou-afghan child last.jpg

صبح بود و هوا تازه داشت روشن می‏شد، از قلعه منزلیا که خانه پدر بزرگم بود راه افتادیم و به منزل یکی از اقوام رفتیم. از آن‏جا هم با سه نفر از فامیل‏ها حرکت کردیم به سمت مرکز شهر هرات. سوار اتوبوس که شدیم آقای راننده گفت برای اینکه راه درازی در پیشه و سلامت برسیم یک صلوات بفرستید. ما هم یک صلوات خوشگل فرستادیم. دیر و زود حرکت کردیم. از بیشتر محل‏های افغانستان که سر راه بود گذشتیم تا به مرز رسیدیم. در مرز 2 یا 3 ساعتی معطل شدیم... ادامه مطلب

تولد دوباره رمان: گفتگو با شهرام پرستش(زهرا پورعزیزی)

goftegou-Parastesh 1.jpg

در باب امکان وجود جامعه‌شناسی ادبیات باید به تاریخ این علم مراجعه کرد، چون تاریخ جامعه‌شناسی ادبیات امکان آن را ثابت کرده است. نقشه‌ی جامعه‌شناسی ادبیات خیلی گسترده است. آن چه در عالم واقع می‌بینید، کارهای عظیم لوکاچ، باختین، گلدمن و بوردیو، ثابت می‌کند که این علم تحقق پیدا کرده است. در ایران اما وضع فرق می‌کند و اصلا باید پرسش را به عقب‌تر برد و پرسید آیا جامعه‌شناسی به عنوان یک علم امکان وجود دارد؟... ادامه مطلب

ریشه های نولیبرالیسم:گفت‌وگو با دیوید هاروی (ترجمه پرویز صداقت)(2)

goftegou-harvey.jpg

برنامه‌ی هماهنگی وجود داشت که در چند سطح عملی شد. به نظر من، نقطه‌ی آغاز مقطعی بود که لوییس پاول که اندکی بعد از آن قاضی دیوان عالی شد، در 1971 به اتاق بازرگانی امریکا روانه شد. آنچه او گفت در عمل این بود که جو ضدتجاری در این کشور بیش از حد گسترش یافته است، ما به یک تلاش جمعی نیاز داریم تا این جو را وارونه سازیم. بعد از آن ما شاهد شکل‌گیری مجموعه‌ی کاملی از اتاق‌های فکر هستیم، انبوه منابع مالی سازمان‌های مختلف که می‌کوشید بر سیاست عمومی تاثیرگذار باشد و از طریق رسانه‌ها این کار را انجام می‌داد، از طریق اتاق‌های فکر مبادرت به این کار کرد... ادامه مطلب

چهارشنبه سوری و هویت ملی

goftegou-chahrshanbehsouri.jpg

تا همین سال‌های قبل که خیلی هم دور نیست، وقتی ما در دهه 60 درگیر جنگ بودیم، هیچ وقت شاهد برگزاری جشن چهارشنبه آخرسال با این همه صدا، نابهنجاری و در مجموع خشونت نبودیم. به نظر شما چه اتفاقی در این سال‌ها افتاده که با وجود جنگ بچه‌ها، جوانان و ... بیش از آنکه به فکر سر و صدا باشند به فکر برپایی و اجرای مراسمی چون پریدن از روی آتش، قاشق‌زنی و ... بودند. الان بیشتر شاهد برپایی میدان جنگ در خیابان‌ها ‌ها هستیم؟... ادامه مطلب

ریشه‌های نولیبرالیسم: گفتگو با دیوید هاروی( ترجمه پرویز صداقت)(1)

goftegou- harvey.jpg

یکی از آثار مهمی که در سال اخیر در زمینه‌ی اقتصاد سیاسی به زبان فارسی ترجمه شده است کتاب «تاریخچه‌ی نولیبرالیسم» اثر دیوید هاروی، جغرافی‌دان و پژوهشگر برجسته‌ی رادیکال است. دیوید هاروی در سال 1935 در انگلستان به دنیا آمد. تا اواسط دهه‌ی 1960 وی عمدتاً به جریان متعارف علوم اجتماعی نزدیک بود، از روش‌های کمَی استفاده می‌کرد و در دانش متعارف جغرافیا و نظریه‌ی پوزیتیویستی مشارکت داشت. وی در 1969 کتاب «تبیین در جغرافیا» را نوشت که به روش‌شناسی و فلسفه‌ی جغرافیا اختصاص داشت... ادامه مطلب

مور بى چاره:گفتگو با محمدابراهیم باستانى پاریزى(على دهباشى)

goftegou-bastani parizi.jpg

تأسفم این است که براى جوانهاى این روزگار، هرچه صحبت درین یادداشت کرده ام، همه اش گفتگو از مرحوم ها و درگذشتگان است ـ و این هم امرى طبیعى است که نوشته هشتاد سالگان از همین گونه است ـ و حتى در بعض کتابهایم وقتى من از کسانى یاد مى کنم ـ در نمونه غلط گیرى دوم، گاهى باید یکى دو کلمه مرحوم به بعضى اسم ها اضافه شود ـ سؤالات دهباشى ردیف مرتب داشت، ولى مخلص که آدم نامرتبى است ـ بدون توجه به نمرات ردیف همانطور «فلّه اى» هرچه به قلمش آید درین جواب مى نویسد... ادامه مطلب

گفتگو با خوزه کازانوا: سکولاربزاسیون و مدرنیته(: محمدرضا جلائی‌ پور)

goftegou-casanova.jpg

به اعتقاد من، به جای سخن گفتن از نسبت «دین» و «مدرنیته» به شکل مفرد و انتزاعی، باید به ارتباط ادیان مختلف و مدرنیته‌های چندگانه بپردازیم. اگر چنین کنیم، واضح است که دیگر نه با ارتباطی کلی، واحد، غیرمتغیر، روشن و بدون ابهام، بلکه بسته به زیرمتن‌های (context) خاصی که دربارة آنها سخن می‌گوییم، با ارتباطی چندگانه، متغیر، چندسویه و پیچیده مواجهیم. برای مثال، در اغلب مناطق اروپا، دین و مدرنیته ناسازگار بوده‌اند. مدرنیتة اروپایی به عنوان پروژه‌ای که ریشه در روشنگری فرانسوی دارد، تا حد زیادی خود را در تقابل با دین و به مثابه «فرآیندِ رهایی از دین» تعریف کرده‌است... ادامه مطلب

واپسین گفت‌وگو با فدریکو گارسیا لورکا(خسرو ناقد)

maghaleh-naghed--lorca.gif

فدریکو گارسیا لورکا در ۱۰ ژوئن سال ۱۹۳۶میلادی پای صحبت دوستِ کاریکاتوریستِ عاصی و بی‌پروای خود، «لوئیس باگاریا»[۱] می‌نشیند و این دو، از هنر و شعر می‌گویند و از ترانه‌های کولی‌ها و از معنای خوشبختی و درک این جهان و دریافت آن جهان. باگاریا یکی از بهترین و مشهورترین کاریکاتوریست‌های سیاسی آن دوران بود که با روزنامه «اِل سول» همکاری می‌کرد. گفت‌وگوی باگاریا با لورکا هم در همین روزنامه منتشر شد. این گفت‌وگو نه تنها آخرین، بلکه گیراترین و شاید مهمترین گفت‌وگویی است که لورکا انجام داد. حتی برخی براین باورند که سخنان لورکا در این گفت‌و‌گو، بدخواهان و دشمنان او را بیش از پیش به‌خشم آورد و آنان را برآن داشت تا هر چه زودتر صدای شاعر را خاموش کنند؛ چنانکه دو ماه پس از انتشار این گفت‌وگو، در ۱۸ ماه اوت ۱۹۳۶، لورکا را به‌دست جوخه‌ی اعدام سپردند... ادامه مطلب

درباره ترجمه آثار علوم اجتماعی(گفتگوی خبرنامه مردم شناسی با ناصر فکوهی)

goftegou-translation.jpg

ترجمه یکی از رایج ترین اشکال انتقال و اشاعه فرهنگی است و از این رو همواره در تاریخ انسان نقشی اساسی بر دوش داشته است، جوامع انسانی از زمانی واقعا به آن چیزی که ما امروز «فرهنگی» یا «انسانی» می نامیم دست می یابند و از زمانی واقعا می توان شاهد گسستی آشکار میان آنها و جوامع جانوری شد که توانستند دستگاه قدرتمندی در ساخت نماد و تبیین و تحول و اعتلای نمادها برای ایجاد بازنمودهای اجتماعی هر چه پر بار تری بسازند، دستگاهی که همان زبان است و از این هنگام این جوامع در تماس با یکدیگر و برای تاثیر گذاری و گرفتن و یا دادن به یکدیگر و مبادله فرهنگی میان هم نیاز به ابزارهایی داشتند که مهم ترین و موثرترین آنها ابزار ترجمه بود... ادامه مطلب

گفتگو با عزت الله فولادوند(سیروس على نژاد)

goftegou-fooladvand.jpg

پدرم قاضى دادگسترى بود. در بدو استخدام ازدواج کرد و با مادرم به سمت دادیار دادسراى اصفهان به آن شهر رفتند و من در همانجا - در خانه‏اى در کوچه‏اى نزدیک میدان نقش جهان، بین کاخ چهل ستون و کاخ هشت بهشت، که از آقاى رضاقلى خان برومند از محترمین اصفهان اجاره کرده بودند - به دنیا آمدم. خانه قدیمى زیبایى بود که هر وقت بعدها به اصفهان سفر مى‏کردم، به دیدن آن مى‏رفتم. خانه را بعداً ورثه فروختند به وزارت بهدارى و بهداشت. وزارتخانه اول آن را تبدیل کرد به داروخانه شبانه‏روزى و بعد بى‏هیچ توجهى به ارزش تاریخى آن، متأسفانه خراب کرد و به نحو چشم‏آزارى در آن منطقه تاریخى به صورت پیکره‏اى از بتون و آهن درآورد... ادامه مطلب

گفتگو با کامران فانی

goftegou-fani.jpg

جناب آقای فانی، ابتدا کمی درباره خودتان و زمینه تحصیلی و حرفه ای تان بگویید. چطور شد که از دنیای ترجمه و نشر سر در آوردید؟ الان چه می‌کنید؟ بنده در 25 فروردین ماه 1323 در باب الجنه قزوین متولد شدم. خیلی زود شیفته کتاب خواندن شدم. از همان سالهای اول دبستان در این وادی لغزان و لغزنده افتادم. در آن زمان هنوز ادبیات کودکان رسم نشده بود. ناگزیر کودک کتابخوان همان کتابهایی را می‌خواند که بزرگسالان می‌خواندند. در قزوین کتابخانه عمومی وجود نداشت. یکی دو تا مغازه یا در واقع دکه کتابفروشی بود که کتاب کرایه می‌دادند، شبی یک قران... ادامه مطلب

گفتگو با هوشنگ اتحاد(على دهباشى)

Goftegou- ettehad- Dehkhoda.jpg

تحقیق درباره پژوهشگران معاصر ایران: (...)هوشنگ اتحاد (...)متولد اردیبهشت 1317 در شهر بابل است. درمقدمه جلد اول «پژوهشگران معاصر ایران» مى‏نویسد، بنیاد تعلیمات من از مادرم است که هنردوست بود و به تحصیل ارج‏مى‏نهاد. همچنین سالهاى تحصیل در دبیرستان رهنما وجود دبیران دلسوز و دانشمندى نظیرآقایان سیدمهدى بهبهانى‏نیا و حسینقلى نیسارى در اعتلاى معلومات ادبى او و دیگر شاگردان‏تأثیر بسزا داشته است. هوشنگ اتحاد در ادامه تحصیلاتش موفق مى‏شود دوره مهندسى‏فوق‏لیسانس در رشته کشاورزى را بگذراند. .. ادامه مطلب

گفتگو با جِفری الکساندر: اندیشة اجتماعی و جامعه‌شناختی نوین(گفتگو‌ و ترجمه: محمدرضا جلائی‌ پور)(3)

goftegou-j.alexander-3.jpg

اما از آثارتان برمی‌آید که شما اهمیت بیشتری برای انسجام موضع نظری قائلید و تصور می‌کنم با تلقی کاملاً پراگماتیستی و ابزارگرایانه از نظریه‌ها باید مشکل داشته باشید. منظورم از نگاه ابزارگرایانه به نظریه‌های جامعه‌شناختی این است که بر اساس نوع و سطح موضوعی که مطالعه می‌کنیم از میان نظریه‌های موجود نظریه‌ای که بیشتر به کار می‌آید را برگیریم. برای مثال برای مطالعة جهانی‌شدن به سراغ نظریة جهانی‌شدن بک و گیدنز برویم و برای مطالعة دیگری در باب آسیب‌های فرهنگی و هویتی از نظریة آسیب‌های فرهنگی شما در جامعه‌شناسی فرهنگی استفاده کنیم ... ادامه مطلب

گفتگو با جِفری الکساندر: اندیشة اجتماعی و جامعه‌شناختی نوین(گفتگو‌ و ترجمه: محمدرضا جلائی‌ پور)(2)

Gofetegou-Jeff-Alexander_2.jpg

بسیاری از دانشجویان ایرانی علوم اجتماعی که به منابع جدیدتر دسترسی کمتری دارند، هنوز تصور می‌کنند بازیگران اصلی نظریة جامعه‌شناسی، کارکردگرایان، کنش متقابلی‌ها، ساختارگرایان و چپ‌های قدیم (از مارکسیست‌ها تا فرانکفورتی‌ها) و امثالهم هستند. اما به نظر می‌رسد که در سطح جهانی علاوه بر ورود اشکال تکامل‌یافته‌تر این رویکردهای نظری و همچنین تأثیرگذارتر شدن نظریه‌های ترکیبی، امروزه جریان‌های نظری جامعه‌‌شناسی بیشتر حول شخصیت‌هایی چون بوردیو، شما، گیدنز، ترنر، بک، هابرماس، کالینز، کاستلز و دیگران شکل گرفته است و... ادامه مطلب

کلیه حقوق این پایگاه، برای پایگاه اطلاع رسانی ناصر فکوهی محفوظ است.